Endotoxinen
Endotoxinen zijn deeltjes van bacteriën of schimmels die zitten in agrarisch stof dat voorkomt binnen de akker- en tuinbouwsectoren. Als iemand te veel of te lang stof of nevels inademt, ontstaan gezondheidsklachten, zoals hoesten, hoofdpijn, gewrichtsklachten, bronchitis, benauwdheid en astma.
In 2002 hebben het Productschap Granen, Zaden en Peulvruchten en de Productschappen Diervoeder, Tuinbouw en Vee & Vlees en Eieren opdracht gegeven aan het Institute of Risk Assessment Sciences (IRAS) om onderzoek te doen naar de blootstelling aan endotoxinen in de genoemde agrarische sectoren. Uit dit onderzoek bleek dat de blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sector hoog is vergeleken met andere sectoren. Om aan de toenmalige MAC-waarde van 200 EU/m3 te kunnen voldoen, zou de sector langdurige en grote inspanningen moeten doen. Hierop heeft het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in september 2003 de MAC-waarde voor endotoxinen ingetrokken. Echter op voorwaarde dat de betrokken productschappen een project zouden uitvoeren om de blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sector te minimaliseren.
Daarom is in de periode 2005 t/m 2007 het actieplan Stof? Pak’t aan! uitgevoerd. Dit actieplan heeft bijgedragen aan het vergroten van het bewustzijn over de gevolgen van blootstelling aan agrarisch stof in de verschillende agrarische en verwerkende sectoren. Er is een begin van een kennisinfrastructuur rond agrarisch stof ontwikkeld en neergezet in de praktijk. Bestaande communicatiekanalen zijn zoveel mogelijk ingezet voor het verspreiden van de boodschap en informatie vanuit het project. Hierbij is nauw samengewerkt met werkgevers- en werknemersorganisaties. Met name de bedrijfsbezoeken zijn positief ontvangen. Een bedrijfsbezoek levert maatwerk met als uitgangspunt dat elke stap in de goede richting er één is.
Op basis van de effectevaluatie kan echter ook gesteld worden dat er nog veel moet gebeuren. Veel werkgevers en werknemers zijn zich nog niet bewust van de risico’s van stof. De samenwerking tussen de productschappen wordt daarom voortgezet.