Kiezen is de kunst, een dynamisch akkerbouwcomplex richting 2010
Den Haag, 26 januari 2010
Uitdagingen voor Nederlandse akkerbouw zijn groot
Om te komen tot een dynamisch akkerbouwcluster in 2020 dient de
Nederlandse akkerbouw serieus werk te maken van verbeteringen. Die
liggen op het vlak van risicomanagement, ketenoptimalisatie,
ketensamenwerking en duurzaamheid. Bovendien is het nodig dat
ondernemers gericht werk gaan maken van strategische keuzes. Hierover
hielden de Productschappen Akkerbouw en Diervoeder en de Rabobank met
hun gasten op 26 januari het akkerbouwcongres ‘Kiezen is de Kunst’.
De Nederlandse akkerbouw (teelt, handel en verwerking) vormt een sterk en omvangrijk complex van activiteiten. De sector, waarin 70.000 mensen werkzaam zijn, genereert een toegevoegde waarde in de Nederlandse economie van bijna € 10 miljard. De sector is betrokken bij een grote variëteit aan producten voor de Nederlandse consument: van frites tot biofuels, van kleding tot medicijnen, van het ontbijt tot het biertje ’s avonds. Anno 2010 hebben de belangrijkste productiekolommen (graan, aardappelen en suiker) sterke punten met duidelijke competitieve voordelen ten opzichte van andere landen, maar ook aspecten die beslist versterkt moeten worden. De Nederlandse producten zijn van goede kwaliteit. In en rond de productiekolommen bestaat een goede kennisinfrastructuur met korte lijnen naar de wetenschap, er is veel kennis van de teelt, veredeling, processen en applicaties. Vervoer over het water biedt een duurzaam competitief voordeel. In combinatie met een sterke exportinfrastructuur versterkt dit de kolommen fundamenteel.
Er zijn echter ook zwakke punten te noemen. Zo is de variatie in
inkomens tussen telers groot, een verschil dat vooral wordt veroorzaakt
door de managementkwaliteiten binnen de ondernemingen. Voor alle
bedrijven in de keten geldt dat focus op maximale winst voor de korte
termijn concurreert met continuïteit op lange termijn. De lange
termijnperspectieven verdienen meer aandacht. De handel staat steeds
meer onder druk door sterke koerswisselingen en het ontbreken van
toegevoegde waarde. De verwerkende industrie, die steeds vaker kiest
voor rechtstreekse afname van de grondstoffen, heeft te maken met
heftige internationale concurrentie. Het is van belang om qua kosten
concurrerend te blijven en om de kennis van mensen vast te houden en te
ontwikkelen. Overcapaciteit moet worden voorkomen en er moet meer
gezocht worden naar productonderscheiding (differentiatie).
De Nederlandse aardappelverwerkende industrie heeft in toenemende mate
te maken met concurrentie uit omringende landen. Het is voor Nederland
daarom van het grootste belang om de keten en de fabrieken verder te
optimaliseren. Wat betreft de suiker in Nederland zien we dat die nog
voldoende opbrengt, vooral door de efficiency van de fabrieken. In een
aantal Europese landen wordt weliswaar meer suiker per ha geoogst,
maar Nederland maakt een inhaalslag en in Nederland is de verwerking
grootschaliger en zeer efficiënt. Zodra Nederlandse telers echter voor
korte termijnwinsten zouden gaan (een marktpiek), bij voorbeeld door
tijdelijk de suikerbiet uit het bouwplan te halen, gaat de industrie
dit direct merken, met de nadelige gevolgen die daarbij horen voor de
hele keten.
In het congres op 26 januari is besproken dat de volgende punten een
gemeenschappelijke akkerbouwagenda moeten vormen wil er in 2020 sprake
zijn van een dynamisch akkerbouwcluster: realisatie van betere marge
door risicomanagement, optimalisering van de keten, communicatie in de
keten, public relations, duurzaamheid, strategische keuzes van
individuele ondernemers, kennis en onderzoek, logistiek en een
faciliterende overheid op het gebied van ruimtelijke ordening,
onderzoek/innovatie en modern ondersteunend landbouwbeleid.
Klik hier voor het complete onderzoek
Voor meer informatie: Productschap Akkerbouw
Matthé Elema (secretaris Productschap Akkerbouw), tel. 070 370 83 06, mobiel 06 533 57 586 of m.elema@hpa.agro.nl
Voor vragen: Persvoorlichting Rabobank Groep
ir. René Loman (woordvoerder), tel. 030 216 26 22 of r.loman@rn.rabobank.nl